Chi trả cổ tức là gì? Nên nhận cổ tức theo hình thức nào thì tốt?

Mỗi cổ đông khi mua cổ phần đều rất quan tâm đến cổ tức mà mình sẽ nhận được. Bởi cổ tức chính là phần lợi nhuận cuối cùng của công ty mà cổ đông sẽ nhận được. Bài viết dưới đây sẽ chia sẻ đến bạn tất cả những thông tin quan trọng về cổ tức là gì và những hình thức chi trả cổ tức là gì

Chi trả cổ tức là gì? Nên nhận cổ tức theo hình thức nào thì tốt?
Chi trả cổ tức là gì? Nên nhận cổ tức theo hình thức nào thì tốt?

Cổ tức là gì?

Trước khi đi vào tìm hiểu những hình thức chi trả cổ tức là gì thì bạn cần hiểu được cổ tức là gì.

Cổ tức là phần lợi nhuận sau thuế sau khi đã thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ tài chính và trích vào phần quỹ theo quy định thì công ty sẽ chia cho các cổ đông. Hay hiểu theo một cách đơn giản hơn thì cổ tức chính là hình thức mà công ty phân phối lại lợi nhuận sau khi huy động vốn từ các cổ đông.

Khi một doanh nghiệp hay công ty hoạt động để tạo ra lợi nhuận thì sẽ có một phần lợi nhuận được sử dụng để tái đầu tư và trích lập quỹ dự phòng cho doanh nghiệp, phần lợi nhuận này gọi là lợi nhuận giữ lại. Còn một phần lợi nhuận còn lại sẽ được chi trả cho cổ đông đóng góp cổ phần vào doanh nghiệp và phần lợi nhuận này được gọi là cổ tức.

Các hình thức chi trả cổ tức là gì?

Cổ tức có thể được chi trả bằng nhiều hình thức khác nhau. Vậy những hình thức được sử dụng để chi trả cổ tức là gì? Hiện nay có 3 hình thức chi trả cổ tức chính đó là:

Chi trả cổ tức bằng tiền mặt

Chi trả cổ tức bằng tiền mặt là hình thức mà doanh nghiệp sẽ trả cổ tức trực tiếp cho cổ đông bằng tiền mặt. Căn cứ trên kết quả hoạt động kinh doanh và kế hoạch kinh doanh mà Hội đồng quản trị của doanh nghiệp sẽ đưa ra quyết định về tỷ lệ chi trả cổ tức bằng tiền mặt.

Tại thị trường chứng khoán Việt Nam, nhà đầu tư nên lưu ý rằng khi doanh nghiệp công bố về tỷ lệ chi trả cổ tức thì tỷ lệ này sẽ dựa trên mệnh giá của cổ phiếu. Theo quy định của Luật chứng khoán thì một cổ phiếu có mệnh giá niêm yết là 10.000 đồng.

Ví dụ: Công ty A chi trả cổ tức cho cổ đông bằng tiền với tỷ lệ 10%. Như vậy, 1 cổ phiếu A nhận được sẽ là: 10% x 10.000 = 1000 đồng.

Một lưu ý khác khi xem xét yếu tố cổ tức tiền mặt mà nhà đầu tư cần quan tâm đó là là tỷ lệ chi trả cổ tức. Tỷ lệ chi trả cổ tức chính là tỷ lệ của tổng số tiền cổ tức chi trả trên lợi nhuận sau thuế của doanh nghiệp, đó là tỷ lệ phần trăm thu nhập trả cho cổ đông ở dưới dạng cổ tức. Số tiền không được trả sẽ được doanh nghiệp giữ lại để tái đầu tư hay để trả nợ.

Tỷ lệ chi trả cổ tức sẽ được tính theo công thức sau:

Tỷ lệ chi trả cổ tức
Tỷ lệ chi trả cổ tức

Ví dụ: Tỷ lệ chi trả cổ tức của công ty A là 10% thì có nghĩa là công ty làm ra lợi nhuận trên một cổ phiếu là 1000 đồng thì công ty sẽ chi trả cho cổ đông 100 đồng cổ tức và 900 đồng sẽ được giữa lại để phục vụ cho hoạt động khác của công ty.

Chi trả cổ tức bằng cổ phiếu

Chi trả cổ tức bằng cổ phiếu là việc mà thay vì doanh nghiệp sẽ chi trả cổ tức bằng tiền mặt cho cổ đông hay mua lại cổ phiếu thì doanh nghiệp sẽ phát hành thêm cổ phiếu cho cổ đông.

Hình thức trả cổ tức bằng cổ phiếu khá phổ biến ở những doanh nghiệp đang trong giai đoạn tăng trưởng. Bởi những doanh nghiệp này đang có nhu cầu giữ lại lợi nhuận để mở rộng kinh doanh. Do đó họ sẽ phát hành thêm cổ phiếu để trả cổ tức cho cổ đông. Việc phát hành cổ tức bằng cổ phiếu sẽ không làm thay đổi vốn chủ sở hữu và tỷ lệ phần trăm nắm giữ của mỗi cổ đông trong doanh nghiệp.

Ví dụ: Công ty A chi trả cổ tức cho cổ đông bằng cổ phiếu với tỷ lệ 10%, điều đó có nghĩa là cổ đông nắm giữ 100 cổ phiếu thì sẽ nhận được thêm 10 cổ phiếu mới.

Chi trả cổ tức bằng tài sản khác

Tài sản khác được sử dụng để chi trả cổ tức có thể là thành phẩm, hàng hóa, cổ phiếu, bất động sản hay những tài sản tài chính khác mà doanh nghiệp sẽ trả cho cổ đông. Thông thường hình thức trả cổ tức này khá hiếm gặp nhưng trên thực tế vẫn có một vài công ty trả cổ tức theo hình thức này.

Cách thức chi trả cổ tức là gì?

Cổ tức sẽ phải được thanh toán đầy đủ cho cổ đông trong thời hạn 06 tháng, tính từ ngày kết thúc họp Đại hội đồng cổ đông thường niên.

Hội đồng quản trị của công ty sẽ lập danh sách cổ đông được nhận cổ tức, xác định mức cổ tức phải trả đối với từng cổ phần ứng với mỗi cổ đông. Thời hạn và hình thức chi trả cổ tức chậm nhất sẽ là 30 ngày trước mỗi lần trả cổ tức. Thông báo về trả cổ tức sẽ được gửi bằng phương thức bảo đảm đến cổ đông theo địa chỉ mà cổ đông đã đăng ký trong sổ đăng ký cổ đông. Thời gian gửi chậm nhất 15 ngày trước khi thực hiện trả cổ tức. Thông báo gửi cho cổ đông cần phải có đầy đủ các nội dung sau đây:

  1. a) Tên công ty và địa chỉ trụ sở chính của công ty.
  2. b) Họ và tên, địa chỉ thường trú, quốc tịch, số chứng minh nhân dân/ căn cước công dân, Hộ chiếu hoặc các giấy tờ chứng thực cá nhân hợp pháp khác của cổ đông là cá nhân.
  3. c) Tên, mã số thuế công ty hoặc số quyết định thành lập, địa chỉ trụ sở chính của cổ đông là tổ chức.
  4. d) Số lượng cổ phần từng loại của cổ đông, mức cổ tức đối với từng cổ phần và tổng số cổ tức mà cổ đông đó sẽ được nhận.

đ) Thời điểm và hình thức trả cổ tức.

  1. e) Họ và tên, chữ ký của Chủ tịch Hội đồng quản trị và người đại diện theo pháp luật của công ty.

Chi trả cổ tức bằng tiền mặt hay bằng cổ phiếu thì tốt hơn?

Để có thể trả lời được câu hỏi này thì bạn cần hiểu được điểm khác nhau quan trọng nhất giữa 2 hình thức trả cổ tức này. Đó chính là dòng tiền lưu thông của doanh nghiệp sau chi trả cổ tức.

Đối với hình thức trả cổ tức bằng tiền mặt thì dòng tiền từ lợi nhuận sau thuế sẽ có một phần đi ra khỏi doanh nghiệp. Tức là tiền sẽ được chi trả thẳng cho cổ đông.

Còn với hình thức trả cổ tức bằng cổ phiếu thì về cơ bản dòng tiền vẫn ở trong doanh nghiệp. Chỉ có sự khác biệt ở trên bảng cân đối kế toán đó là mục lợi nhuận sau thuế chưa phân phối sẽ chuyển sang mục Vốn góp chủ sở hữu.

Ví dụ: Nhìn vào bản thuyết minh báo cáo tài chính sau đây:

Ví dụ báo cáo tài chính
Ví dụ báo cáo tài chính

Ta thấy năm 2019 có 585.138.540.000 cổ tức được trả bằng hình thức cổ phiếu. Số tiền này sẽ làm tăng vốn điều lệ của doanh nghiệp nhưng không làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp.

Khi đó vốn góp chủ sở hữu sẽ có sự biến động như sau:

Vốn góp chủ sở hữu của doanh nghiệp năm 2019 tăng bởi doanh nghiệp này đã trả cổ tức cho cổ đông bằng cổ phiếu và phát hành thêm cho người lao động.

Hầu hết các cổ đông đều thích được nhận cổ tức bằng tiền vì không gì bằng tiền tươi thóc thật cả. Tuy nhiên, xét về 2 hình thức trả cổ tức thì hình thức nào cũng có 2 mặt.

Ưu và nhược điểm của hình thức trả cổ tức bằng tiền mặt

Ưu điểm:

  • Mang lại cảm giác yên tâm, chắc chắn cho cổ đông khi sở hữu số tiền lợi nhuận mà mình đã bỏ tiền ra để đầu tư.
  • Trả cổ tức bằng tiền thể hiện công ty có dòng tiền rất vững mạnh và là lựa chọn an toàn để đầu tư.

Nhược điểm:

  • Sẽ bị tính thuế 2 lần, lần đầu là thuế thu nhập doanh nghiệp. Lần thứ 2 là bị đánh thuế thu nhập cá nhân 5% cho phần cổ tức trả cho cổ đông.
  • Giảm lượng tiền trong doanh nghiệp, đối với những công ty mới hoạt động hoặc đang khó khăn về tài chính thì có thể sẽ ảnh hưởng đến quá trình kinh doanh của công ty.

Ưu và nhược điểm của hình thức trả cổ tức bằng cổ phiếu

Ưu điểm:

  • Đối với  cổ phiếu ít thanh khoản thì việc trả cổ tức bằng cổ phiếu sẽ làm tăng tính thanh khoản cho thị trường, giảm rủi ro thanh khoản, làm giảm thị giá giúp cho các nhà đầu tư khác có thể dễ dàng mua cổ phiếu. Từ đó giá cổ phiếu sẽ tăng.
  • Tránh bị đánh thuế 2 lần so với việc trả cổ tức bằng tiền mặt.
  • Công ty có thể giữ lại dòng tiền để mở rộng sản xuất, đầu tư thêm vào những dự án mang lại lợi nhuận khác hoặc để khắc phục khó khăn.

Nhược điểm:

  • Nếu công ty giữ lại vốn để đầu tư nhưng lại không hiệu quả thì sẽ khiến cho giá cổ phiếu giảm.
  • Vốn hóa không thay đổi, chia cổ tức cũng như không chia, nhà đầu tư phải chờ 2-3 tháng để nhận được cổ phiếu rồi mới bán được. Nếu như dính phải cổ phiếu lẻ sẽ rất khó bán.

Tóm lại khi đầu tư vào doanh nghiệp thì bạn nên xem xét tỷ lệ trả cổ tức của doanh nghiệp, tình hình kinh doanh tốt hay không, doanh nghiệp có nợ xấu không… Nếu như công ty sẽ hoạt động tốt trong tương lai thì chắc chắn việc nhận cổ tức bằng cổ phiếu sẽ tốt hơn là tiền mặt.

Lời Kết

Bài viết trên đây Chi trả cổ tức là gì? Nên nhận cổ tức theo hình thức nào đã giải đáp đến các bạn những hình thức chi trả cổ tức là gì và nên lựa chọn hình thức cổ tức như thế nào thì tốt. Hy vọng những thông tin trên đây sẽ giúp bạn có thêm nhiều thông tin hữu ích về cổ tức. Thường xuyên theo dõi Đầu tư đúng cách để cập nhật thêm nhiều bài viết mới về các kiến thức đầu tư tài chính nhé.

 

Rate this post

Viết một bình luận